Ograniczenia transakcji gotówkowych

Ograniczenie transakcji gotówkowych to rozwiązanie znane na całym świecie. Jego celem jest zabezpieczenie przed oszustwami podatkowymi oraz legalizacją przychodów z działalności przestępczej. Z drugiej strony chodzi o zabezpieczenie podmiotów biorących udział w transakcjach. Przepisy wewnętrzne państw regulują limity transakcji gotówkowych, kogo takie limity dotyczą i kto ponosi konsekwencje ich przekroczenia.

 

Czeska legislatywa

Limity

Ustawa o ograniczeniu płatności w gotówce (Zákon č. 254/2004 Sb., o omezení plateb v hotovosti je platný) pozwala na dokonywanie płatności w gotówce maksymalnie do kwoty 270 000 CZK (ponad 44 000 zł). Dla porównania w Polsce limit ten jest stanowiony na 15 000 zł.

Płatności w obcej walucie są przeliczane na czeskie korony według średniego kursu ČNB (Česká Národní Banka – czeski odpowiednik NBP) z dnia przeprowadzenia transakcji. W Polsce przelicza się według średniego kursu NBP ogłoszonego ostatniego dnia roboczego, który poprzedzał dzień dokonania płatności.

Kogo dotyczy ograniczenie?

W Polce limit odnosi się jedynie do transakcji między przedsiębiorcami. W Czechach ograniczenie dotyczy zarówno osób fizycznych, jak i prawnych. Opłaty ponad stanowiony limit muszą być dokonywane drogą bezgotówkową:

Nawzajem między osobami z miejscem zameldowania, trwałego pobytu lub siedzibą na terytorium Czeskiej Republiki, również między oddziałami podmiotów zagranicznych zlokalizowanymi na terenie Czech,

Przez osoby z miejscem zameldowania, trwałego pobytu lub siedzibą na terytorium Czeskiej Republiki, przez oddziały podmiotów zagranicznych zlokalizowane na terenie Czech na rzecz osób przebywających za granicą lub podmiotów z siedzibą w innym państwie.

Sankcje

270 000 CZK to limit, którego nie może przekroczyć ani osoba dokonująca opłaty, ani jej odbiorca. Jeśli limit zostaje przekroczony, kary są nakładane na obie strony transakcji. W Polsce konsekwencje ponosi strona kupująca. Inaczej też wygląda sam sposób wymierzenia kary, ponieważ w Polsce transakcje o wartości przekraczającej 15 000 zł opłacone gotówką nie są wliczane do kosztów obniżających podstawę opodatkowania. W Czechach sankcje są odgórnie stanowione i wynoszą 500 000 CZK dla osób fizycznych oraz 5 000 000 CZK dla osób prawnych oraz osób fizycznych prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą.

 

Płatnościami gotówkowymi nie są:
  • Wpłata gotówki na konto bankowe
  • Wypłata gotówki z konta bankowego
  • Wymiana banknotu/bilonu
  • Przekazanie uszkodzonych pieniędzy do ČNB
  • Przetrzymanie pieniędzy, co do których istnieje uzasadnione podejrzenie sfałszowania, oraz ich przekazania ČNB
  • Przekazanie lub wymiana walut dokonywane przez osoby do tego uprawnione
  • Przekazanie gotówki przy realizacji usług polegających na przetwarzaniu banknotów i monet przez osoby do tego uprawnione.

 

Opłaty, które zawsze mogą być dokonywane gotówką,  bez względu na kwotę:
  • Odprowadzanie podatków i zaliczek na podatek
  • Wypłaty wynagrodzeń i innych zobowiązań finansowych wynikające ze stosunku pracy
  • Wypłaty rent i emerytur
  • Opłaty dokonywane w podczas stanu kryzysowego
  • Wypłaty ubezpieczeń prywatnych
  • Opłaty dokonywane przez ČNB przy sprzedaży monet pamiątkowych
  • Opłaty przyjęte przez komornika sądowego, sąd lub organ administracji państwowej.